Terapia psychodynamiczna jest z zasady długoterminową metodą leczenia.
Jej celem jest trwała zmiana sposobu funkcjonowania psychicznego: regulacji emocji, relacji interpersonalnych, reakcji na stres i mechanizmów obronnych.
Standardowy czas trwania terapii psychodynamicznej wynosi od 12 miesięcy do nawet 4–5 lat, a przy zaburzeniach osobowości często przekracza 150-200 sesji.
Krótszy proces redukuje objawy, ale nie zmienia struktury funkcjonowania psychicznego.
Długoterminowa terapia psychodynamiczna daje trwalszą poprawę niż krótsze formy terapii, szczególnie u osób z zaburzeniami osobowości, przewlekłą depresją i wieloma współwystępującymi problemami psychicznymi (Leichsenring, Rabung 2008).
Jak długo trwa cały proces w nurcie psychodynamicznym?
Proces terapii psychodynamicznej to zwykle 12 miesięcy pracy przy jednej sesji tygodniowo.
Większość procesów psychodynamicznych leczy jednak bardziej przewlekłe stany (zaburzenia osobowości, nawracająca depresja, kompulsyjne schematy), dlatego pacjent powinien spodziewać się, że jego terapia potrwa od 2 do 4 lat.
Terapia psychodynamiczna pracuje na poziomie nieświadomych wzorców emocjonalnych i relacyjnych, które były budowane przez kilkanaście lub kilkadziesiąt lat.
Mózg nie zmienia automatycznych reakcji po 10 spotkaniach, szczególnie jeśli problem dotyczy regulacji emocji, lęku, zależności, unikania bliskości lub przewlekłego poczucia pustki.
Bezpłatny test online depresjiJakie czynniki wpływają na długość terapii psychodynamicznej?
Największe znaczenie ma poziom utrwalenia problemu.
Inaczej wygląda terapia osoby z 6-miesięcznym epizodem depresyjnym, a inaczej u osoby, która od 15 lat wchodzi w destrukcyjne relacje i funkcjonuje w chronicznym napięciu.
Na długość terapii wpływają przede wszystkim:
- liczba współwystępujących problemów psychicznych
- stopień unikania
- historia traum
- częstotliwość sesji
- relacja terapeutyczna.
Jakie są etapy w nurcie psychodynamicznym?
Pierwszy etap trwa zwykle kilka sesji i obejmuje proces diagnozy.
Terapeuta analizuje nie tylko objawy, ale sposób budowania relacji, regulowania emocji i reagowania na trudności.
To etap, w którym określa się realny czas terapii, jej cele i zasady.
Drugi etap obejmuje pracę nad powtarzalnymi wzorcami.
Na tym etapie występuje zjawisko przeniesienia – pacjent zaczyna odtwarzać w relacji terapeutycznej schematy obecne wcześniej w relacjach rodzinnych lub partnerskich.
Mechanizm ten jest jednym z głównych powodów skuteczności terapii psychodynamicznej.
Problem zaczyna być widoczny w czasie rzeczywistym, a terapeuta podejmuje z pacjentem aktywną pracę nad jego zmianą.
W praktyce poprawa objawowa pojawia się po 20 sesjach.
Końcowy etap terapii dotyczy utrwalenia zmian i separacji terapeutycznej.
To moment, w którym pacjent przestaje korzystać z dawnych mechanizmów obronnych jako podstawowego sposobu radzenia sobie z emocjami.
Kiedy konieczne są dwie sesje tygodniowo w nurcie psychodynamicznym?
Dwie sesje tygodniowo są uzasadnione wtedy, gdy problem ma charakter przewlekły i kryzysowy.
Dotyczy to przede wszystkim zaburzeń osobowości, chronicznych trudności, silnych objawów (lękowych, depresyjnych i innych), niezdolności do codziennego funkcjonowania oraz osób, które żyją w stałym napięciu.
Dwie sesje zwiększają ciągłość pracy i umożliwiają szybsze uchwycenie mechanizmów obronnych oraz przepracowywanie tych, które wywołują znaczne cierpienie psychiczne.
Terapia staje się bardziej intensywna i skuteczniejsza w stabilizacji pacjenta.
Osoby z wieloletnimi problemami często nie reagują na krótkie interwencje.
Czym różni się nurt psychodynamiczny od innych metod terapii?
- Terapia psychodynamiczna pracuje głębiej – na poziomie nieświadomych konfliktów, mechanizmów obronnych i wzorców relacyjnych.
- Nurt humanistyczny koncentruje się na zwiększaniu samoświadomości, samorozwoju i akceptacji własnych emocji.
- Terapia integracyjna łączy techniki z różnych szkół terapeutycznych i dopasowuje je do problemu pacjenta – od tego zależy także jej czas trwania.
- Terapia schematów skupia się na zmianie utrwalonych schematów emocjonalnych i trybów funkcjonowania.
- Terapia systemowa analizuje problem w kontekście relacji rodzinnych lub partnerskich, a nie wyłącznie wewnętrznych procesów jednostki.
- EMDR koncentruje się na przetwarzaniu traumatycznych wspomnień poprzez stymulację bilateralną i najczęściej stosowana jest w leczeniu PTSD oraz skutków traumy.
Kiedy warto skorzystać z pomocy?
Terapia psychodynamiczna jest wskazana szczególnie wtedy, gdy:
- kolejne relacje kończą się identycznym schematem
- lęk lub napięcie utrzymują się latami mimo farmakoterapii
- pojawia się chroniczne poczucie pustki lub emocjonalnego odcięcia
- objawy wracają po zakończeniu krótkich terapii
- problemy wpływają jednocześnie na relacje, pracę i samoocenę.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy terapia psychodynamiczna działa przy zaburzeniach osobowości?
Tak, potwierdzają to metaanalizy.
Czy jedna sesja tygodniowo wystarcza?
Przy łagodnych i umiarkowanych problemach tak, ale przy przewlekłych trudnościach (uniemożliwiających codzienne funkcjonowanie) skuteczniejsze bywają dwie sesje tygodniowo.
Czy terapia psychodynamiczna daje trwałe efekty?
Badania pokazują, że poprawa utrzymuje się po zakończeniu terapii.
Czy krótkoterminowa terapia psychodynamiczna ma sens?
Tak, ale przy mniej utrwalonych problemach i wyraźnie określonym celu terapeutycznym.
Ile kosztuje sesja terapii psychodynamicznej?
W Centrum Pokonaj Lęk od 219 do 250 zł – na cenę sesji wpływa doświadczenie terapeuty.
Przewodnik po terapii psychodynamicznej
- Terapia online w Pokonaj Lęk
- Terapia stacjonarna w Pokonaj Lęk
- Terapia psychodynamiczna: na czym polega, kiedy stosować
- Terapia psychodynamiczna: wady i zalety
- Psychoterapeuta psychodynamiczny
- Psychoterapia psychodynamiczna online
- Nurt psychodynamiczny – najlepsze ćwiczenia
- Dla kogo jest nurt psychodynamiczny?
- Co mówić na terapii psychodynamicznej?
Źródła
- Fonagy P. The effectiveness of psychodynamic psychotherapies: An update. World Psychiatry. 2015 Jun;14(2):137-50.
- Leichsenring F, Rabung S. Effectiveness of long-term psychodynamic psychotherapy: a meta-analysis. JAMA. 2008 Oct 1;300(13):1551-65.
- Nolte S, Erdur L, Fischer HF, Rose M, Palmowski B. Course of self-reported symptoms of 342 outpatients receiving medium- versus long-term psychodynamic psychotherapy. Biopsychosoc Med. 2016 Jul 29;10:23.
