Terapia OCD online

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (OCD) to poważne schorzenie psychiczne, które może znacząco obniżać jakość życia.

W dobie cyfryzacji coraz więcej osób decyduje się na terapię online, która okazuje się skuteczną formą leczenia OCD.

Czym jest OCD?

OCD charakteryzuje się obecnością natrętnych myśli (obsesji) oraz przymusowych zachowań (kompulsji), które mają na celu redukcję lęku wywołanego przez te myśli.

Przykładowo, osoba może wielokrotnie myć ręce z obawy przed zakażeniem lub ciągle sprawdzać, czy drzwi są zamknięte.

Objawy te są uciążliwe i często prowadzą do znacznego pogorszenia funkcjonowania w codziennym życiu.

Skutki nieleczenia OCD

Nieleczone zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (OCD) może prowadzić do poważnych konsekwencji dla zdrowia psychicznego i fizycznego.

Objawy mogą nasilać się z czasem, prowadząc do:

• Znaczącego pogorszenia jakości życia: Natrętne myśli i rytuały mogą zajmować wiele godzin dziennie, utrudniając codzienne funkcjonowanie.
• Rozwoju innych zaburzeń psychicznych: Osoby z nieleczonym OCD są bardziej narażone na depresję, stany lękowe, a także derealizację i depersonalizację.
• Izolacji społecznej: Wstyd związany z objawami może prowadzić do unikania kontaktów społecznych i wycofania się z życia społecznego.
• Problemy zawodowe i edukacyjne: Trudności w koncentracji i wykonywaniu obowiązków mogą wpływać na wydajność w pracy czy nauce.

W skrajnych przypadkach nieleczone OCD może prowadzić do myśli samobójczych.

Dlatego tak ważne jest wczesne rozpoznanie i podjęcie odpowiedniego leczenia.

Rodzaje obsesji i kompulsji w OCD

OCD objawia się różnorodnymi obsesjami (natrętnymi myślami) i kompulsjami (przymusowymi czynnościami).

Do najczęstszych należą:

Obsesje:

• Lęk przed zanieczyszczeniem: Obawa przed zarazkami, brudem czy toksynami.
• Potrzeba symetrii i porządku: Przymus układania przedmiotów w określony sposób.
• Agresywne lub niepożądane impulsy: Natrętne myśli o wyrządzeniu krzywdy sobie lub innym.
• Myśli seksualne: Niechciane i nieakceptowalne myśli o treści seksualnej.
• Obsesje religijne lub moralne: Nadmierna troska o przestrzeganie zasad religijnych i moralnych.

Kompulsje:

• Nadmierne mycie i czyszczenie: Ciągłe mycie rąk czy sprzątanie w celu redukcji lęku przed zanieczyszczeniem.
• Sprawdzanie: Wielokrotne upewnianie się, czy drzwi są zamknięte, urządzenia wyłączone itp.
• Powtarzanie czynności: Wykonywanie określonych rytuałów, np. stukania, liczenia.
• Porządkowanie: Układanie przedmiotów w określony sposób, dążenie do symetrii.
• Rytuały mentalne: Powtarzanie w myślach słów czy modlitw w celu zapobieżenia negatywnym wydarzeniom.

Warto zaznaczyć, że objawy OCD mogą przybierać różne formy i nasilenie, a ich obecność znacząco wpływa na codzienne funkcjonowanie osoby dotkniętej tym zaburzeniem.

Terapia OCD online – skuteczność i dostępność

Terapia online staje się coraz bardziej popularna, oferując pacjentom wygodę i dostęp do specjalistów bez konieczności wychodzenia z domu.

Badania wskazują, że terapia poznawczo-behawioralna (CBT) prowadzona online jest równie skuteczna jak tradycyjne formy terapii w leczeniu OCD.

Dodatkowo, dostępność terapii online pozwala na szybsze rozpoczęcie leczenia, co jest kluczowe w przypadku zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych.

Główne metody terapeutyczne stosowane online

Terapia poznawczo-behawioralna (CBT)

CBT jest uznawana za złoty standard w leczeniu OCD.

Skupia się na identyfikacji i modyfikacji negatywnych myśli oraz zachowań.

W ramach CBT stosuje się technikę ekspozycji i powstrzymania reakcji (ERP), polegającą na stopniowym narażaniu pacjenta na sytuacje wywołujące lęk bez wykonywania kompulsji.

Badania potwierdzają wysoką skuteczność tej metody w redukcji objawów OCD.

Terapia oparta na uważności (Mindfulness)

Mindfulness pomaga pacjentom w akceptacji natrętnych myśli bez reagowania na nie kompulsjami.

Techniki uważności, takie jak obserwacja oddechu czy skupienie na zmysłach, wspierają pacjentów w radzeniu sobie z obsesjami.

Integracja mindfulness z CBT może zwiększyć efektywność terapii.

Terapia akceptacji i zaangażowania (ACT)

ACT koncentruje się na akceptacji trudnych myśli i emocji oraz zaangażowaniu w działania zgodne z osobistymi wartościami.

Pomaga pacjentom żyć pełnią życia mimo obecności objawów OCD.

Zalety terapii OCD online

• Dostępność: Możliwość skorzystania z terapii niezależnie od miejsca zamieszkania.
• Elastyczność: Dostosowanie terminów sesji do indywidualnych potrzeb pacjenta.
• Komfort: Terapia w znanym i bezpiecznym środowisku domowym.
• Anonimowość: Dla niektórych pacjentów forma online może być mniej stresująca niż spotkania twarzą w twarz.

Wybór odpowiedniego terapeuty online

Przy wyborze terapeuty online warto zwrócić uwagę na:

• Kwalifikacje: Upewnij się, że terapeuta posiada odpowiednie wykształcenie i doświadczenie w leczeniu OCD.
• Metody pracy: Sprawdź, czy terapeuta stosuje metody terapii poznawczo-behawioralnej oraz techniki ERP.

Jak przygotować się do pierwszego spotkania online z terapeutą?

Przygotowanie do pierwszej sesji terapeutycznej online może zwiększyć komfort i efektywność spotkania.

Oto kilka wskazówek:

1. Zadbaj o odpowiednie miejsce: Wybierz ciche, prywatne miejsce, gdzie nikt nie będzie Ci przeszkadzał.
2. Sprawdź sprzęt: Upewnij się, że Twój komputer lub telefon działa poprawnie, a połączenie internetowe jest stabilne.
3. Przygotuj notatki: Zapisz najważniejsze informacje, które chcesz przekazać terapeucie, np. objawy, które Cię niepokoją, sytuacje wywołujące lęk, dotychczasowe próby radzenia sobie z problemem.
4. Zastanów się nad celami terapii: Pomyśl, co chciałbyś osiągnąć dzięki terapii, jakie zmiany są dla Ciebie ważne.
5. Bądź otwarty i szczery: Pamiętaj, że terapeuta jest po to, aby Ci pomóc, a szczerość w rozmowie jest kluczowa dla skuteczności terapii.

Dobrze przygotowane pierwsze spotkanie może stanowić solidny fundament dla dalszej pracy terapeutycznej i przyczynić się do skuteczniejszego leczenia OCD.

Podsumowanie

Terapia OCD online jest skuteczną i wygodną formą leczenia, która może znacząco poprawić jakość życia osób zmagających się z tym zaburzeniem.

Dzięki różnorodnym metodom terapeutycznym, takim jak CBT, mindfulness czy ACT, pacjenci mają możliwość znalezienia podejścia najlepiej dopasowanego do ich potrzeb.

Ważne jest, aby nie zwlekać z rozpoczęciem terapii i skorzystać z dostępnych form pomocy.

Źródła

• Hoppen, L.M., Kuck, N., Bürkner, PC. et al. Low intensity technology-delivered cognitive behavioral therapy for obsessive-compulsive disorder: a meta-analysis. BMC Psychiatry 21, 322 (2021). https://doi.org/10.1186/s12888-021-03272-5
• Karolinska Institutet. Online therapy effective against OCD symptoms in the young. ScienceDaily. 11 May 2021.
• Lisi DM, Hawley LL, McCabe RE, Rowa K, Cameron DH, Richter MA, Rector NA. Online versus in-person delivery of cognitive behaviour therapy for obsessive compulsive disorder: An examination of effectiveness. Clin Psychol Psychother. 2023 Sep 12. doi: 10.1002/cpp.2908.
• Lundström L, Flygare O, Ivanova E, Mataix-Cols D, Enander J, Pascal D, Chen LL, Andersson E, Rück C. Effectiveness of Internet-based cognitive-behavioural therapy for obsessive-compulsive disorder (OCD-NET) and body dysmorphic disorder (BDD-NET) in the Swedish public health system using the RE-AIM implementation framework. Internet Interv. 2023 Feb 15;31:100608. doi: 10.1016/j.invent.2023.100608.

Dowiedz się więcej

• Terapia poznawczo-behawioralna online
• Skuteczność terapii online
• OCD (zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne): czym są i jak je leczyć
• Terapia poznawczo-behawioralna w leczeniu zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych (OCD)

Weryfikacja merytoryczna

Natalia Kocur - Psycholog, Psychoterapeutka

Założycielka Centrum Psychoterapii “Pokonaj Lęk”   Ukończyła psychologię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Certyfikowana Psychoterapeutka Polskiego Towarzystwa Terapii Poznawczej i Behawioralnej (certyfikat nr 1500). Ekspertka zdrowia psychicznego. Więcej