Psycholog i psychoterapeuta nie wykonują dokładnie tej samej pracy, gdyż różny jest ich zakres kompetencji zawodowych.
Zarówno psycholog, jak i terapeuta kończą studia magisterskie z psychologii i mają przygotowanie diagnostyczne oraz teoretyczne.
Psychoterapeuta przechodzi 4–5 lat szkolenia klinicznego obejmującego kilkaset (na ogół ok. 1200) godzin praktyki (w szpitalach, centrach terapii czy placówkach edukacyjnych), odbywa regularną superwizję oraz przeszedł własną terapię.
To przygotowanie odpowiada za skuteczność pracy z mechanizmami podtrzymującymi, np. lęk, depresję, OCD czy zaburzenia osobowości.
Przy regularnym procesie terapeutycznym obejmującym średnio 12–20 sesji wskaźnik remisji zaburzeń przekracza 50%, a poprawa utrzymuje się po zakończeniu terapii (Springer i in. 2018).
Samo wsparcie konsultacyjne lub psychoedukacja u psychologa często nie są wystarczające, ponieważ nie zmieniają utrwalonych mechanizmów, które zaburzają codzienne funkcjonowanie pacjenta.
Kto ma wyższe uprawnienia – psycholog czy terapeuta?
Psycholog kończy jednolite studia magisterskie z psychologii.
Psychoterapeuta przechodzi 4–5 lat specjalistycznego szkolenia, własną terapię, superwizję oraz praktykę kliniczną.
W Polsce możesz trafić na terapeutę bez wykształcenia psychologicznego (prawo to dopuszcza).
Z kolei nie każdy psycholog skończył dodatkowe szkolenie terapeutyczne.
Największe kwalifikacje ma psycholog, który jest równocześnie terapeutą.
W czym specjalizuje się psycholog (bez kwalifikacji terapeuty)?
Psycholog bez szkoły psychoterapii specjalizuje się głównie w diagnozie, testach psychologicznych, konsultacji, wsparciu psychologicznym i psychoedukacji.
Spotkania z psychologiem są pomocne w doraźnych problemach wymagających wsparcia specjalisty.
Psycholog ocenia funkcjonowanie poznawcze, osobowość, poziomu lęku, depresji albo ryzyka kryzysu psychicznego.
Dlatego psycholog często działa jako pierwszy punkt kontaktu – ocenia problem i kieruje pacjenta dalej.
Terapia osiąga prawie 3 razy wyższy wynik poprawy dobrostanu pacjenta niż samo wsparcie psychologiczne (Carpenter i in. 2018).
Czy każdy terapeuta musi być psychologiem?
Nie, w Polsce prawo dopuszcza skończenie szkoły terapii przez nie psychologów.
Studia psychologiczne są podstawą do zdobycia wiedzy teoretycznej, która na późniejszych etapach specjalizacji jest wzbogacana o praktykę.
Bez tego terapeuta mógłby zaszkodzić pacjentowi.
W Polsce przepisy nie są jednak restrykcyjne i na razie nie chronią pacjenta przed terapią u osób niewykwalifikowanych.
Dlatego pacjent musi sprawdzić wykształcenie i doświadczenie terapeuty przed decyzją, a także podczas sesji zapytać o superwizję, dodatkowe certyfikaty i metody pracy.
W Centrum Pokonaj Lęk zatrudniamy wyłącznie terapeutów, którzy mają tytuł psychologa.
Wszelkie informacje o ich ścieżce zawodowej i edukacyjnej znajdują się w profilach specjalistów.
Kiedy warto zdecydować się na konsultacje u psychologa?
Konsultacja psychologiczna ma sens, gdy problem wymaga diagnozy, przygotowania opinii psychologicznej lub krótkoterminowego wsparcia (np. w przypadku nagłego kryzysu).
W takich sytuacjach kilka spotkań określa źródła problemu, ocenia poziom ryzyka i wypracowuje zalecenia do dalszego kierunku leczenia (psycholog skieruje Cię do terapeuty bądź psychiatry).
Konsultacja u psychologa trwa 50 minut, a proces diagnostyczny obejmuje od 2 do 5 spotkań.
Spotkania u psychologa są wystarczające w przypadku decyzji o terapii prewencyjnej.
Czy sesja u psychologa jest tańsza niż sesja u terapeuty?
Tak, konsultacja psychologiczna jest zwykle tańsza o około 20–40% od sesji psychoterapii, ponieważ nie obejmuje procesu terapeutycznego wymagającego zdobywania wieloletnich kwalifikacji.
W Centrum Pokonaj Lęk konsultacja u psychologa kosztuje 199 zł.
Kiedy warto skorzystać z pomocy?
Jeżeli od minimum 3 miesięcy trwają negatywne objawy: stałe napięcie, problemy ze snem, unikanie sytuacji społecznych albo objawy somatyczne bez przyczyny medycznej, oznacza to konieczność podjęcia leczenia terapeutycznego.
Odkładanie decyzji o podjęciu terapii zwiększa ryzyko utrwalania zaburzeń i prowadzi do negatywnego wpływu na codzienne funkcjonowanie: pracę, relacje i samorozwój.
Sprawdź naszych specjalistów
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy psychoterapeuta diagnozuje zaburzenia?
Tak, ale formalną diagnozę medyczną stawia psychiatra.
Ile trwa skuteczna terapia?
Najczęściej od 12 do 20 sesji prowadzonych raz w tygodniu, zależy to jednak od stopnia nasilenia problemów, terapia może więc trwać krócej lub dłużej, rzadziej albo częściej niż raz na tydzień.
Czy odkładanie terapii zwiększa ryzyko pogorszenia objawów?
Tak, ponieważ mechanizmy utrwalają się wraz z czasem trwania problemu.
Kiedy wystarczy sama wizyta u psychiatry?
Gdy problem wymaga przede wszystkim stabilizacji farmakologicznej, w przewlekłych zaburzeniach (depresja, nerwica) konieczne jest leczenie psychiatryczne i terapeutyczne.
Przewodnik po wsparciu psychologicznym
- Psychoterapia online w Pokonaj Lęk
- Centrum diagnostyczne w Pokonaj Lęk
- Jak pracują i w czym mogą Ci pomóc terapeuci w Pokonaj Lęk?
- Jak wybrać psychoterapeutę? Praktyczny przewodnik krok po kroku
- Pierwsza wizyta u terapeuty
- Ile kosztuje dobry terapeuta?
- Ile wizyt u psychologa pomaga?
- Na czym polegają konsultacje psychologiczne?
- Jak znaleźć dobrego psychologa online?
Źródła
- Carpenter JK, Andrews LA, Witcraft SM, Powers MB, Smits JAJ, Hofmann SG. Cognitive behavioral therapy for anxiety and related disorders: A meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. Depress Anxiety. 2018 Jun;35(6):502-514.
- Kristen S. Springer, Hannah C. Levy, David F. Tolin, Remission in CBT for adult anxiety disorders: A meta-analysis, Clinical Psychology Review, Volume 61, 2018, Pages 1-8, ISSN 0272-7358.
