Dorosłe Dzieci Alkoholików (DDA) to osoby, które dorastały w rodzinach, w których alkohol był obecny w życiu codziennym.
Doświadczenia z dzieciństwa w takich rodzinach mogą prowadzić do rozwoju specyficznych objawów psychicznych i fizycznych, które utrzymują się w dorosłym życiu.
Role przyjmowane przez dzieci w rodzinie dysfunkcyjnej
Dzieci wychowujące się w rodzinach z problemem alkoholowym często przyjmują określone role obronne, aby przetrwać w trudnym środowisku.
Wyróżnia się cztery główne typy ról:
- Bohater – najczęściej najstarsze dziecko, które przejmuje odpowiedzialność za rodzinę, osiąga sukcesy w nauce i stara się utrzymać porządek.
- Kozioł ofiarny – dziecko, które odwraca uwagę od problemów rodziny poprzez swoje negatywne zachowanie, często popada w konflikty z prawem.
- Aniołek (dziecko zagubione) – wycofane, nie sprawiające problemów, pozostaje „niewidoczne” i nie angażuje się emocjonalnie.
- Maskotka – najmłodsze dziecko, które stara się rozładować napięcie w rodzinie poprzez żarty i zabawę, choć często jest to forma maski.
Objawy psychiczne DDA
Dorosłe Dzieci Alkoholików często borykają się z różnorodnymi trudnościami emocjonalnymi i behawioralnymi.
Do najczęstszych objawów psychicznych należą:
- Niska samoocena i poczucie winy – osoby DDA często odczuwają, że są niewystarczające, co może prowadzić do chronicznego poczucia winy i wstydu.
- Trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu zdrowych relacji interpersonalnych – doświadczenia z dzieciństwa mogą wpływać na zdolność do budowania bliskich i stabilnych relacji.
- Lęk i depresja – przewlekły stres i traumy z dzieciństwa mogą prowadzić do rozwoju zaburzeń lękowych i depresyjnych.
- Perfekcjonizm i nadmierna odpowiedzialność – osoby DDA często przejmują odpowiedzialność za innych, co może prowadzić do wypalenia i frustracji.
- Trudności w wyrażaniu emocji – wychowanie w rodzinie alkoholowej może utrudniać rozpoznawanie i wyrażanie własnych uczuć.
DDA a budowanie związków
Osoby z syndromem DDA często borykają się z trudnościami w nawiązywaniu i utrzymywaniu zdrowych relacji partnerskich.
W dorosłym życiu mogą nieświadomie powielać wzorce z dzieciństwa, wybierając partnerów, którzy przypominają ich rodziców lub odtwarzając dysfunkcyjne schematy.
Często obawiają się bliskości, mają trudności z zaufaniem i wyrażaniem emocji, co może prowadzić do izolacji i konfliktów w relacjach.
Objawy fizyczne DDA
Oprócz objawów psychicznych, osoby DDA mogą doświadczać również objawów fizycznych, takich jak:
- Bóle głowy i migreny – przewlekły stres może prowadzić do napięć mięśniowych i bólów głowy.
- Problemy ze snem – lęk i niepokój mogą utrudniać zasypianie i prowadzić do bezsenności.
- Problemy żołądkowo-jelitowe – stres może wpływać na układ pokarmowy, prowadząc do dolegliwości takich jak bóle brzucha czy biegunki.
- Zaburzenia układu odpornościowego – przewlekły stres może osłabiać układ odpornościowy, zwiększając podatność na infekcje.
Terapia DDA
Terapia DDA koncentruje się na pomocy osobom dorosłym, które wychowały się w rodzinach z problemem alkoholowym.
Celem terapii jest:
- Rozpoznanie i zrozumienie wpływu przeszłości na obecne życie – pomaga to w identyfikacji negatywnych wzorców i przekonań.
- Nauka zdrowych mechanizmów radzenia sobie ze stresem – terapia uczy, jak skutecznie zarządzać emocjami i stresem.
- Rozwój umiejętności interpersonalnych – pomaga w budowaniu zdrowych i satysfakcjonujących relacji.
- Wzmacnianie poczucia własnej wartości – terapia wspiera w budowaniu pozytywnego obrazu siebie.
Terapia może przyjmować różne formy, w tym psychoterapię indywidualną, grupową oraz uczestnictwo w grupach wsparcia.
Ważne jest, aby proces terapeutyczny był dostosowany do indywidualnych potrzeb i doświadczeń osoby DDA.
Podsumowanie
Dorosłe Dzieci Alkoholików (DDA) to osoby, które dorastały w rodzinach z problemem alkoholowym.
Doświadczenia z dzieciństwa w takich rodzinach mogą prowadzić do rozwoju specyficznych objawów psychicznych i fizycznych, które utrzymują się w dorosłym życiu.
Terapia DDA koncentruje się na rozpoznaniu wpływu przeszłości na obecne życie, nauce zdrowych mechanizmów radzenia sobie ze stresem, rozwoju umiejętności interpersonalnych oraz wzmacnianiu poczucia własnej wartości.
Wsparcie psychoterapeutyczne i grupowe jest kluczowe w procesie zdrowienia i odbudowy zdrowych relacji interpersonalnych.
Umów się na psychoterapię
Źródła
- Bętkowska-Korpała B., Ryniak J. (2007). Profile osobowości w grupach pacjentów z syndromem DDA – badania własne. Terapia Uzależnienia i Współuzależnienia. PARPA, Warszawa, 1-2, 21-25.
- Borodziuk D., Życie dorosłych dzieci alkoholików, Parezja 2/2019(12), s. 79-93.
- Sobolewska Z., Gąsior K. (2003). Psychoterapia DDA – podstawowe założenia. Terapia Uzależnienia i Współuzależnienia. PARPA, Warszawa. 4. 19-21.
Dowiedz się więcej
- Syndrom DDA – Dorosłe Dzieci Alkoholików: kim są i dlaczego cierpią?
- Co to jest terapia DDA i jakie daje efekty?
- Terapia traumy
- Terapia rodzinna online
- Czy traumy z dzieciństwa wpływają na relacje w dorosłym życiu?



